ԽԱՉԱՏՈՒՐ ԱԲՈՎՅԱՆԻ ԱՆՎԱՆ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ

Հասմիկ Ռազմիկի Մկրտչյան
19.02.2016

Մանկ. գիտ. թեկ., դոցենտ

mkrtchyanhasmik41@aspu.am

Մանկավարժական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ/Հատուկ մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոն

Կրթություն
• 2007թ. մանկավարժական գիտությունների թեկնածու, «Մանկավարժություն» 020 մասնագիտական խորհուրդ
Ատենախոսություն <<Թույլ տեսնող կրտսեր դպրոցականների գրավոր խոսքի խանգարումների շտկողական աշխատանքների օպտիմալացումը>>, մասնագիտություն ԺԳ 0003
• 1986-1991թթ. Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական ինստիտուտի տարրական կրթության և դեֆեկտոլոգիայի ֆակուլտետ

Գիտական աստիճան
2013թ. դոցենտի գիտական կոչում

Աշխատանքային փորձ
• 2001թ-ից առ այսօր Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ հատուկ և ներառական կրթության ֆակուլտետի, Հատուկ մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոնի /նախկինում՝ նախադպրոցական, սկզբնական և հատուկ կրթության ֆակուլտետի /Հատուկ մանկավարժություն/ արատաբանության ամբիոն/ դասախոս, դոցենտ
• 25.05.2006թ - 02.07.2017թթ. ՀՀ ԱՍՀՆ Երևանի <<Մարի Իզմիրլյանի անվան մանկատուն>> ՊՈԱԿ-ի տնօրեն, որը մինչ 2007թ-ը կոչվել է ՀՀ ԱՍՀՆ Երևանի <<Հատուկ տիպի մանկատուն >> ՊՈԱԿ
• 18.10.2005-25.05.2006թթ. ՀՀ ԱՍՀՆ Երևանի <<Հատուկ տիպի մանկատուն>> ՊՈԱԿ-ում որպես տնօրենի պաշտոնակատար
• 01.01.2004-18.10.2005թթ. ՀՀ ԱՍՀՆ Երևանի <<Հատուկ տիպի մանկատուն>> ՊՈԱԿ-ում որպես փոխտնօրեն
• 2003-2004թթ. ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության Հատուկ տիպի մանկատանը որպես լոգոպեդ
• 1998-2001թթ. Երևանի Ա. Երզնկյանի անվան թիվ 118 միջնակարգ պրոցում որպես լոգոպեդ
• 1989թ. Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄ ինստիտուտի թիվ 245 բազային մսուր-մանկապարտեզում որպես դեֆեկտոլոգ /որի իրավահաջորդն է այժմ՝ ՀՀ ԱՍՀՆ Երևանի <<Մարի Իզմիրլյանի անվան մանկատուն>> ՊՈԱԿ-ը /

Կարդացվող դասընթացներ
Բակալավրիատ՝ <Տիֆլոմանկավաժություն>, <Ն/Դ տիֆլոմանկավարժություն>, Դասընթաց ուսանողի ընտրությամբ՝ <Տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների ուսուցումն ու դաստիարակության մոտեցումները մանկատանը>
Մագիստրատուրա՝ Դասընթաց ուսանողի ընտրությամբ՝ <Տեսողության խանգարումներ ունեցող աշակերտների ինքնուրույն կյանքի նախապատրաստման ժամանակակից հիմնախնդիրները>, <Տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների մանկավարժական օգնություն>

Գիտական հետաքրքրությունների շրջանակը
Հատուկ մանկավարժություն, հատուկ հոգեբանություն, տիֆլոմանկավարժություն, տիֆլոհոգեբանություն, Ն/Դ մանկավարժություն և հոգեբանություն, ներառական կրթություն

Վերապատրաստումներ
1. <Վկայական> – <<Ստեղծել երեխայակենտրոն ծրագիր նորածինների և նախադպրոցական տարիքի երեխաների համար>> ծրագրի շրջանակներում վերապատրաստում: 27.02.2002- 01.03.2002թ.
2. <Վկայական> – 2005թ. <<Քայլ առ Քայլ>> կրթական ծրագրի նախադպրոցական ոլորտի մասնագետների վերապատրաստման լրիվ դասընթացի մասնակցություն: Դասընթացն իրականացվել է <<Դժվար իրավիճակներում գտնվող երեխաները>> ծրագրի շրջանակներում: Ծրագիրը ֆինանսավորվել է <<Վորլդ Վիժն Ինթերնեշնլ>> միջազգային բարեգործական կազմակերպության Հայաստանի մասնաճյուղի կողմից:
3. <Հավաստագիր> – ՀՀ Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության Աշխատանքի և սոցիալական հետազոտությունների ազգային ինստիտուտում կազմակերպված <<ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքի պարզաբանումները>> թեմայով վերապատրաստման դասընթացին մասնակցելու համար: մարտ 2005թ.
4. <Վկայական> –ՁԻԱՀ -ի, տուբերկուլոզի և մալարիայի դեմ պայքարի Գլոբալ հիմնադրամի օժանդակությամբ դպրոցներում, բուհերում և քոլեջներում <<ՄԻԱՎ/ՁՒԱՀ-ի կանխարգելում և անվտանգ վարքագծի ձևավորում>> դասընթացի ներդնման նպատակով դասավանդողների համար սեմինար-վարժանքին մասնակցության համար: 11-12 մարտի 2005թ.
5. <Հավաստագիր> – Աշխատանքի և սոցիալական հետազոտությունների ազգային ինստիտուտում կազմակերպված <<Գնումների մասին ՀՀ օրենքի կիրարկումը>> թեմայով վերապատրաստման դասընթացին մասնակցելու համար: մարտ 2006թ.
6. <Հավաստագիր> –ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության կողմից մանկատներում երեխաների խնամքի և դաստիարակության համար անհրաժեշտ պետական սոցիալական նվազագույն չափորոշիչների ներդրմանն ուղղված <<Երեխաների խնամք>> թեմայով դասընթացն ավարտելու կապակցությամբ: Դասընթացը կազմակերպել է <<Հայ ժողովրդավարական ֆորումը>>`PADCO/USAID ֆինանսավորմամբ: հունիս 2006թ.
7. <Վկայագիր> – Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի 020 մասնագիտական խորհրդի որոշմամբ Հասմիկ Ռազմիկի Մկրտչյանին շնորհվել է մանկավարժական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան: 27.04.2007թ.
8. <Հավաստագիր> – <<Գնումների գործընթացի կազմակերպումը>> վերապատրաստման դասընթացի մասնակցության համար: 21 նոյեմբերի 2008թ.
9. <Հավաստագիր> – Աշխատանքի և սոցիալական հետազոտությունների ազգային ինստիտուտի կողմից իրականացված Երեխաների իրավունքների պաշտպանության հիմնահարցերը ՀՀ-ում /40-ժամ ծավալով/ թեմայով վերապատրաստման դասընթացին մասնակցելու համար: 8 մայիսի 2009թ.
10. <Հավաստագիր> – <<Գնումների գործընթացի կազմակերպումը>> վերապատրաստման դասընթացի մասնակցության համար: 18 փետրվարի 2010թ.
11. <Հավաստագիր> - <<Գնումների գործընթացի կազմակերպումը>> վերապատրաստման դասընթացի մասնակցության համար : 14 սեպտեմբերի 2010թ.
12. <Վկայական> – Ռումինիայում անցկացված Բալկանյան 6-րդ կոնֆերանսին մասնակցության համար, որը նվիրված էր <<Տեսողության խանգարումով և բազմակի արատներով երեխաների զարգացման, դաստիարակության և կրթության խնդիրներին և Եվրոպական երկրներում հատուկ կրթության ոլորտի փորձին և գործունեությանը>>: 27.06.2012թ. - 29.06.2012թ.
13. <Վկայական> – <<Մասնագիտական կրթության բարեփոխումներ>> կազմակերպության կողմից` <<Թրաֆիկինգի վերաբերյալ իրազեկման ամրապնդումը կրթության միջոցով Հայաստանում, Վրաստանում և Ադրբեջանում>> տարածաշրջանային ծրագրի շրջանակներում կազմակերպված Թրաֆիկինգ /մարդկանց շահագործում/ թեմայով վերապատրաստման դասընթացին մասնակցելուհամար: 2012թ.
14. <Շնորհակալագիր> – Տրվում է ՀՀ Երևան քաղաքի Մ. Իզմիրլյանի անվան մանկատան տնօրեն Հասմիկ Մկրտչյանին <<Սեյվ դը չիլդրեն>> կազմակերպության կողմից` <<Աղետների ռիսկի նվազեցման ներառական ծրագիրը Հայաստանում>> ծրագրի շրջանակներում: 12 Հոկտեմբեր 2012թ.
15. <Վկայական> - Մարդու իրավունքների խթանում և պաշտպանության Ծրագիր <Յունիսեֆ - Հայաստան>, <Արսիլ> Պորտուգալիա, <Արև> երեխայի զարգացման Հիմնադրամ - <Զարգացման բարդ խանգարում՝ պոտենցիալ և հնարավորություններ> վերապատրաստման դասընթացին մասնակցության համար, 21.11.2018թ.

Անդամակցություն
1. <<ԱՊԱՎԵՆ>> բարեգործական հասարակական կազմակերպության անդամ:
2. Տեսողության և զարգացման բարդ խնդիրներով երեխաների հարցերով զբաղվող Պերկինս Եվրոպական ICEVI կազմակերպության անդամ

Հրապարակումներ
1. Մկրտչյան Հ.Ռ. համահեղինակ Ազարյան Ռ.Ն. և ուրիշներ Հատուկ մանկավարժության բառարան, Երևան 2001 ՙԶանգակ-97՚ հրատ. 300 էջ,
2. Մկրտչյան Հ. Ռ. Èãðû êàê óñëîâèå ôîðìèðîâàíèÿ êîìïåíñàòîðíûõ ïðîöåññîâ ó ñëåïûõ è ñëàáîâèäÿùèõ ìëàäøèõ øêîëüíèêîâ. Խ. Աբովյանի անվ. ՀՊՄՀ-ի Գիտ.աշխատանքների ժողովածու I հատոր, ՙՄանկավարժ՚ հրատարակչ., Երևան-2002, էջ 329-330,
3. Մկրտչյան Հ.Ռ., համահեղինակ Ռ.Ն.Ազարյան ՙÎá îïòèìèçàöèè çðèòåëüíîé ðàáîòû ñëåïûõ è ñëàáîâèäÿùèõ ó÷àùèõñÿ՚. Ñáîðíèê íàó÷. òðóäîâ. Íèæåãîðîäñêèé èíñòèòóò ðàçâèòèÿ îáðàçîâàíèÿ Íèæíèé Íîâãîðîä-2002, ñò 88-91,
4. Մկրտչյան Հ.Ռ. Տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների բնութագիրը: Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, Գիտամեթոդ. հոդվածների ժողովածու, Երևան- 2002, էջ 14-16,
5. Մկրտչյան Հ.Ռ. Õàðàêòåðèñòèêà îñíîâíûõ íàðóøåíèé ïèñüìà ó ñëàáîâèäÿùèõ ó÷àùèõñÿ íà÷àëüíûõ êëàññîâ. Խ. Աբովյանի անվ. ՀՊՄՀ նվիրված հիմնադրման 80 ամյակ. Ժողովածու, Պրոֆեսորադասախոս. անձնակազմի, ասպիրանտների, հայցորդների, գիտաշխ. 52-րդ գիտաժողովի նյութերի 2002թ., նոյեմբ. 26-30 1-ին ՊՈԱԿ ՙՄանկավարժ՚ Երևան 2003, էջ 177-180,
6. Մկրտչյան Հ.Ռ. ՙՀատուկ խաղեր, հանձնարարություններ և թելադրություններ տարրական դասարանների թույլ տեսնող երեխաների գրի խանգարումների շտկման համար՚: Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, Գիտամեթոդ. Հոդվածների ժողովածու, Երևան 2003, էջ 30-32,
7. Մկրտչյան Հ.Ռ. ՙՏարրական դասարաններում սովորող թույլ տեսնող երեխաների գրավոր խոսքի գրի խանգարումների շտկմանը նպատակաուղղված հատուկ հանձնարարությունների, խաղերի և թելադրությունների կիրառման արդյունավետության պայմանները՚: Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, Գիտամեթոդական հոդվածների ժողովածու, Երևան 2004, էջ 40-45,
8. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Թույլ տեսնող կրտսեր դպրոցականների գրի օպտիկագրաֆիկական խանգարումների շտկումը>: Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, Գիտամեթոդ. հոդվածների ժողովածու, Երևան 2005, էջ 52-59
9. Մկրտչյան Հ.Ռ. համահեղինակությամբ Ռ.Ն. Ազարյանի <Условия зрительной работы слепых и слабовидящих детей>. Материалы международной научно-практической конференции 17 Нижегородский институт развития образования Нижний Новгород-2006, ст.194-19
10. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Խոսքի ընդհանուր թերզարգացումով թույլ տեսնող երեխաների գրի խանգարումների շտկման համար առաջարկված միջոցների և մեթոդների արդյունավետության փորձարարական հիմնավորումը>: Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, Գիտամեթոդական հոդվածների ժողովածու, Երևան 2006թ, էջ 76-83
11. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Մշակութային հիմնախնդիրները հատուկ կրթահամակարգում>: Ավանդական արհեստի և արվեստի կրթությունը Հայաստանում, Համաժողովի և սեմինարի նյութեր, Երևան 2007, էջ 33-34
12. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Տեսողության խանգարումներով երեխաների գրաֆիկական ուսումնական նյութերի դասավանդման մեթոդիկա>: Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, Գիտամեթոդական հոդվածների ժողովածու, Երևան 2008, էջ 32-36
13. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Ազդանշանային հատկանիշների արտահայտումը տեսողության խանգարումներով երեխաների պատկերներում>: Երևանի բժշկահոգեբանամանկավարժական գնահատման կենտրոնի տեղեկատու, Երևան 2009թ., էջ 85-95
14. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Թույլ տեսնող աշակերտների գրի օպտիկագրաֆիկական խանգարումների շտկմանը նպաստող միջոցներն ու մեթոդները>: Ուսումնամեթոդական ձեռնարկ, Երևան 2012, <<Զանգակ-97>> հրատ. 49 էջ
15. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Հատուկ կրթության հանրագիտարան>-ի համահեղինակ Երևան, <Զանգակ> հր., 2012
16. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Մտավոր հետամնացություն ունեցող երեխաների ինքնասպասարկման հմտությունների զարգացման ուղղությամբ տարվող աշխա-տանքների հետազոտական ուղղվածությունը> համահեղինակ՝ Գ.Բալասանյան, ՀՊՄՀ <Հատուկ կրթության հիմնախնդիրներ> Գիտամեթոդական հանդես 4, Երևան 2016,
17. Մկրտչյան Հ.Ռ. <Դիդակտիկ նյութերի կիրառումը զարգացման բարդ խանգարումներ ունեցող երեխաների հետ իրականացվող աշխատանքներում>, համահեղինակ Ա.Մովսիսյան, Հատուկ կրթության հիմնախնդիրներ, Գիտամեթոդական հանդես 5, Երևան 2017, 135-140 էջ
18. Մկրտչյան Հ.Ռ. <СЮЖЕТНО РОЛЕВАЯ ИГРА КАК СПОСОБ РАЗВИТИЯ ДЕТЕЙ С НАРУШЕНИЕМ ЗРЕНИЯ>. «Актуальные научные исследования в современном мире» ISCIENCE.IN.UA__ Выпуск 7(63) Часть 5 Июль 2020 //Журнал - Переяслав, 70-73– 141 с.
Միջազգային Գիտաժողովի մասնակցություն 26-27հուլիսի2020թ.Պերեյասլավ, Ուկրաինա

Պարգևներ
1. <Շնորհակալագիր> – ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարի Հրամանի համաձայն Երևանի Մարի Իզմիրլյանի անվան մանկատուն ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Հասմիկ Մկրտչյանին` 2010 թվականի ընթացքում կատարած բարեխիղճ ու արդյունավետ աշխատանքի համար: դեկտեմբեր 2010թ.
2. <Պատվոգիր> – ՀՀ մշակույթի նախարարի Հրաման N203 Ա-ի համաձայն <<Մարի Իզմիրլյանի անվան մանկատուն>> ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Հասմիկ Մկրտչյանին պարգևատրելու մասին` Գեղարվեստական կրթության բնագավառում ունեցած ներդրման համար, ինչպես նաև երեխաների հատուկ ստեղծագործական կենտրոնի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանի առթիվ: 03.05.2011թ.
3. <Շնորհակալագիր> - Տրվում է Հասմիկ Մկրտչյանին Եվրոպական միության <Սեյվ դը չիլդրեն> կազմակերպության կողմից` Մ. Իզմիրլյանի անվան մանկատանը միջոցառման կազմակերպմանն ու անցկացմանը լավագույնս աջակցելու համար, որն իրականացվել է <<Աղետների ռիսկի նվազեցման ներառական ծրագիր Հայաստանում>> ծրագրի շրջանակներում: 31 հոկտեմբեր 2012թ
4. <Գթասրտության դիպլոմ> – Պարգևատրվում է Հասմիկ Մկրտչյանը ՀՀ-ում սոցիալական լարվածության մեղմման ու ժողովրդավարական հասարակության կայացման գործում <<ԱՊԱՎԵՆ>> բարեգործական հասարակական կազմակերպության հետ համատեղ` 20 տարվա ընթացքում կատարած կամավոր աշխատանքի համար: 09 փետրվարի 2013թ.

Լեզուներ` ռուսերեն, անգլերեն