ԽԱՉԱՏՈՒՐ ԱԲՈՎՅԱՆԻ ԱՆՎԱՆ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ

Մարինե Կառլենի Մարության
19.02.2016

Մանկ. գիտ. թեկ., դոցենտ

 

marutyanmarine41@aspu.am

Մանկավարժական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ/Հատուկ մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոն

Կրթություն

2002-2007թ. Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի հատուկ
մանկավարժության ամբիոնի հայցորդ
1995-2000թ. Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի
Նախադպրոցական, սկզբնական և հատուկ մանկավարժության
ֆակուլտետի ուսանող

Գիտական աստիճան

2010 թ. շնորհվել է մանկավարժական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան,
ատենախոսական թեզը՝ «Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման
զարգացումը խաղի ժամանակ», 020 խորհուրդ

Գիտական կոչում

2012 թ. շնորհվել է դոցենտի գիտական կոչում մանկավարժություն մասնագիտությամբ

Աշխատանքային փորձ

2018 թվականի հունվարից առ այսօր թիվ 9 պոլիկլինիկայի վերականգնողական
կենտրոնում որպես լոգոպեդ
2018 թ. «Երևանի հանրակրթական դպրոցների համընդհանուր ներառական կրթության
անցում» ծրագրի փորձագետ
2011թ.-2017թ. մայիսի 5-ը ՀՊՄՀ-ի հատուկ կրթության ֆակուլտետի դեկանի տեղակալ
ուսումնական գծով
2016 թվականից մինչ այսօր ուսուցիչների վերապատրաստող /National Teacher Trainer,
Perkins School For the blind International / «Վերապատրաստողների
վերապատրաստում» ծրագիր
2013թ. –2015թ. «Կորցրած հմտությունների վերականգնում», «Բաց աչքերով» ծրագրերի
շրջանակներում տարածական կողմնորոշման հրահանգիչ, Հանգրվան
առողջապահական մշակութային ՀԿ
2014 թ. – Տավուշի մարզի միջին մասնագիտական դպրոցների և քոլեջների ուսուցիչների
վերապատրաստող, Հույսի կամուրջ ՀԿ
2004 թվականից առ այսօր ՀՊՄՀ-ի հատուկ կրթության ֆակուլտետի հատուկ
մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոնում՝ դասախոս
2001-2008 թ.թ. 198 ներառական մանկապարտեզ՝ լոգոպեդ, տիֆլոմանկավարժ
2000-2001թ.թ. թիվ 166 միջնակարգ դպրոցում որպես լոգոպեդ
2000-2002 թ.թ. Լսողության խանգարում ունեցող երեխաների հատուկ դպրոցում որպես
դաստիարակ

Կարդացվող դասընթացներ

Բակալավրիատ
‹‹Տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների հոգեբանություն››, ‹‹Տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացման մեթոդիկա››, ‹‹Ներառական կրթություն›› , ‹‹Տիֆլոհոգեբանություն››
Մագիստրատուրա
‹‹Տեսողության խանգարումներ ունեցող անձանց մասնագիտական կողմնորոշման հիմնախնդիրը››, ‹‹Ներառական կրթություն›› , Դասընթաց ուսանողի ընտրությամբ

Գիտական հետաքրքրությունների շրջանակը
Տեսողության խանգարումներ ունեցող անձանց ներառման, սոցիալիզացիայի, հարմարման հիմնախնդիրը, չտեսնողների և բազմակի խանգարումներ ունեցող անձանց կրթության հիմնահարցեր, կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիք ունեցող երեխաների ներառական կրթության հիմնահարցերը

Վերապատրաստումներ
2001 թ. « Ժեստերի լեզվի ուսուցում», Երևան /վկայական/
2001թ. Семинары для воспитателей, психологов и специальных воспитателей дошкольных
учреждений с интегративным обучением, Ереван /վկայական/
2002 թ. Интеграция детей с нарушениями развития, Москва /վկայական/
2005 թ. «Լիարժեք կյանք» խորագրով երեխաների իրավունքների վերաբերյալ մեկամսյա
դասընթաց, Երևան /վկայական/
2007 թ. « Երեխայի հոգեկան առողջության առկա խնդիրները», Երևան
2011 թ. Տարածական կողմնորոշման հրահանգիչ, Լեհաստան
2012 թ. «Ներառական կրթություն՝ տեսություն, պրակտիկա և կառավարում», Երևան
/վկայական/
2012-2013թ. «Blind,Multiple Disabilities and Deafblind » Perkins International Program,
Երևան /վկայական/
2013թ.«Տարածքային կողմնորոշման ինստրուկտոր I կարգ», Լեհաստան /վկայական/
2013 թ. «Բուհական մանկավարժության ժամանակակից հիմնախնդիրները»
միջբուհական գիտաժողով, զեկույց /վկայական/
2014 թ. «Development of Occupational Therapy Profession in Armenia and Georgia», Երևան
/վկայական/
2015թ.<<Ներառական կրթություն. Ժամանակակից խնդիրներն ու մարտահրավերները>>
Միջազգային գիտագործնական գիտաժողով, Երևան /վկայական/
2015թ.<<Տեսողության և բազմակի խանգարումներ ունեցող երեխաների կրթություն>>,
Երևան /վկայական/
2015 թ.<<Summer Institute>>«Blind,Multiple Disabilities and Deafblind », United States.
/certificate/
2015թ.Տեսողության խանգարում ունեցող անձանց կրթության հիմնահարցերը
<<Երիտասարդների փոխանակման ծրագիր>>, Վրաստան
2015 թ.<<Познание раннего вмешательства, реабилитации зрения и ориентации в пространстве>>,
Լեհաստան /վկայական/
2015 թ «Ուսուցչի իմ փիլիսոփայությունը. Կրթելու և ուսուցանելու 4 սկզբունքները» Ջորջ
Վաշինգտոնի համալսարանի պրոֆեսոր, դոկտոր Մայքլ Քասելբերի, Երևան
2016 թ.Երիտասարդ գիտնականների միջազգային, ամառային դպրոց «Կրթության
ժամանակակից հիմնախնդիրները» /վկայական/
2016 թ. Տեսողության խանգարում ունեցող երեխաների վաղ ախտորոշում, տարածական
կողմոնրոշում, Լեհաստան /վկայական/
2017 թ. Study Tour on Inclusive Education , Minnesota, Minneapolis, United States. /certificate/
2017 թ. 9th ICEVI International Council for Education and Rehabilitation of People with Visual
Impairment, European Conference , 2-7 July, Bruges, Belgium /certificate/
2017 թ. Ինստիտուցիոնալիզացիայից դեպի ներառում, 17 նոյեմբեր, Երևան
2018 թ. Study Tour on Inclusive Education , Minnesota, Minneapolis, United States.
2018թ.«Ներառական կրթությունը թանգարաններում.թանգարան առանց
խոչընդոտների» /վկայական/
2018 թ.Promotion and Protection of human rights in Armenia, 12 –hour Workshop How ti
became a bookworm- Using book to promote language and literacy for all /certificate/
2018թ.Association Montessori Internationale, Birth to Three Assistants Course / 60 contact
hours/ / certificate no: AM/Y/AIAC9

Հրատարակումներ
1. Марутян М.К.,К проблеме изучения зрительного восприятия у слабовидящих.// Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, գիտամեթոդական հոգվածների ժողովածու, Երևան 2004, N 3, էջ 137-140.
2. Марутян М.К., Игры в системе развития зрительного восприятия у детей с нарушенивм зрения // Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, գիտամեթոդական հոգվածների ժողովածու, Երևան 2005, N 4, էջ 159-162.
3. Մարության Մ.Կ, Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման հետազոտման մեթոդիկա // Մանկավարժական միտք, Երևան 2006, N 1-2, էջ 56-62
4. Մարութան Մ.Կ., 1-4 դասարանի տեսողության խանգարումով երեխաների տեսղական ընկալման զարգացման օրինակելի ծրագրի բովանդակությունը /Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, գիտամեթոդական հոգվածների ժողովածու, Երևան 2006, N 5, էջ 181-189.
5. Մարության Մ.Կ., Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացմանն ուղղված հարցերին ուսուցիչների իրազեկության սոցիալական հետազոտություն // Կանթեղ գիտական հոդվածների ժողովածու , Երևան 2007, N 1(30), էջ 247-250.
6. Մարության Մ.Կ., Տեսողության խանգարումով երեխաների գույնի տեսողական ընկալման հնարավորությունների ուսումնասիրում // Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, գիտամեթոդական հոգվածների ժողովածու, Երևան 2007, N 6, էջ 42-46
7. Մարության Մ.Կ., Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացման ժամանակակից մոտեցումները/ Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, գիտամեթոդական հոգվածների ժողովածու, Երևան 2008, N 7, էջ 28-32.
8. Մարության Մ.Կ., Տեսողության խանգարումով երեխաների տեսողական ընկալման զարգացմանը ուղղված աշխատանքների դրվածքի վերլուծությունը դպրոցներում/ Երեխաների զարգացման մակարդակի գնահատման մեթոդիկա, Գնահատման կենտրոն, Մեթոդական ձեռնարկ, Երևան 2008, էջ 25-33.
9. Մարության Մ.Կ.,Թույլ տեսնող երեխաների երկրաչափական պատկերների տեսողական ընկալման զարգացման մակարդակի փորձարարական հետազոտության արդյունքները , Հատուկ մանկավարժություն և հոգեբանություն, գիտամեթոդական հոդվածների –ողովածու, Երևան, N 8, էջ 65-68.
10. Մարության Մ.Կ., Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացման միջոցները և մեթոդները, Ժողովածու պրոֆեսորադասախոսակ անանձնակազմի, ասպիրանտների հայցորդների և գիտաշխատողների 54-րդ գիտաժողովի նյութեր, I ՊՐԱԿ,Երևան 2010, էջ 145-147:
11. Մարության Մ.Կ., 1-4-րդ դասարանների թույլ տեսնող դպրոցականների թվերի տեսողական ընկալման զարգացման մակարդակի ուսումնասիրում Հատուկ կրթություն գիտամեթոդական տեղեկատու, N 3, Երևան2011, էջ 59-66
12. Մարության Մ.Կ., Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացմանը նպաստող խաղերի, խաղային վարժությունների, հանձնարարությունների բնութագիրը Գորիսի պետական համալսարանի միջազգային II գիտաժողովի աշխանանքների ժողովածու, Գորիս2011, էջ 685-689
13. Մարության Մ.Կ., Տիֆլոհոգեբանություն, Առարկայի ծրագիր Զանգակ-97, Երևան 2011-48 էջ
14. Մարության Մ.Կ., Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացման հատուկ խաղեր, խաղային վարժություններ և հանձնարարություններ Ուսումնամեթոդական ձեռնարկ, Զանգակ-97, Երևան 2012- 40 էջ
15. Հատուկ կրթության հանրագիտարան / Ռ. Ն. Ազարյանի խմբագրությամբ, Երևան, համահեղինակ, 2012
16. Մարության Մ.Կ.., Անտոնյան Գ.Հ. Թույլ տեսոնող երեխաների տեսողոկան ընկալման
Զարգացման մոտեցումները ֆիզիկական կուլտուրայի պարապմունքների ընթացքում, Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտի Հանրապետական 39-րդ գիտամեթոդական կոնֆերանս, Երևան 2012, էջ16-20:
17. Ռ.Ն.Ազարյան, Մ.Կ.Մարության Թույլ տեսնող երեխաների տեսողական ընկալման զարգացումը, Մենագրություն,Երևան 2013, 143 էջ:
18. Տեսողության խանգարումներ ունեցող ուսանողների հիմնախնդիրները բարձրագույն կրթության համակարգում- Բանբեր 2(31),Երևանի Վ.Բրուսավի անվան պետական մանկավարժական համալսարան ,,Լինգվա ,, հրատարակչություն, Երևան 2014, էջ 260-269:
19. Մարության Մ.Կ., Թույլ տեսնող կրտսեր դպրոցականների տեսողական ընկալման զարգացման մակարդակի ուսումնասիրում, Հատուկ կրթության հիմախնդիրներ գիտամեթոդական հանդես, N1, Երևան 2014, էջ 134-153:
20. Ռ.Ն.Ազարյան., Մ.Կ.Մարության ,Տեսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների դասակարգման հիմնախնդիրը, Հատուկ կրթության հիմախնդիրներ գիտամեթոդական հանդես, N2, Երևան 2014, էջ 20-28:
21. Մարության Մ.Կ, Ասատրյան Ս.Ա. Տիֆլոտեխնիկայի կիրառման հիմնախնդիրը ներառական կրթության համակարգում, Հատուկ կրթության հիմախնդիրներ գիտամեթոդական հանդես, N3, Երևան 2015, էջ 68-73:
22. Մարության Մ.Կ, Ասատրյան Ս.Ա. Ներառական կրթության հիմնախնդիրը ՀՀ բարձրագույն ուսումնական հաստատությունում, <<Ներառականկրթություն. Ժամանակակից խնդիրներն ու մարտահրավերները>> միջազգային գիտագործնական գիտաժողովի հոդվածների ժողովածու>>, Երևան 2015 էջ 67-71:
23. ՄարությանՄ.Կ, <<Ֆիզիկական կուլտուրա>> առարկայի դասավանդման հիմնախնդիրները ներառական կրթության համակարգում, Сборник научных трудов XIX международного конгресса ,,Олимпиский спорт и спорт для всех”, 6-9 октября, Ереван, 2015, էջ 145-148:
24. ՄարությանՄ.Կ.,Տեսողության խանգարում ունեցող անձանց մասնագիտական կրթության կատարելագործման ուղիներ, <<Կրթության ժամանակակից հիմնախնդիրներ>> Երիտասարդական գիտնականների ամառային դպրոցի մասնակիցների հեղինակայի նախագծերի ժողովածու, <<Մանկավարժ>>հրատարակչություն, 2016թ, 75-79 էջ:
25. Մարության Մ.Կ, Հովսեփյան Ն., Ներառական կրթության դերն ու նշանակությունը մտավոր հետամնացություն ունեցող երեխաների ընդհանուր զարգացման գործընթացում, Հատուկ կրթության հիմնախնդիրները, Գիտամեթոդական հանդես, N4, Երևան2016, 94-102 էջ
26. Մարության Մ.Կ, Գուլքանյան Տ., Թույլ տեսնող երեխաների դպրոցի ուսուցման նախապատրաստման վերաբերյալ դաստիարակների, ծնողների իրազեկվածության մակարդակի ուսումնասիրում, Մանկավարժական միտք, Զանգակ 2016, 414-418 էջ:
27. Марутян М. К., Мкртчян М. А. Анализ школьной программы учебных дисциплин в аспекте по формированию геометрических представлений у детей с нарушением зрения начальных классов // Личность, семья и общество: вопросы педагогики и психологии: сб. ст. по матер. LXIX междунар. науч.-практ. конф. – Новосибирск:СибАК,2016.http://elibrary.ru/item.asp?id=27158844
28. Азарян Р., Марутян М., Исследование уровня развития мелкой моторики у младших школьников с нарушениемзрения, Научно-методический журнал Дефектология, Москва2017,с.46-52 https://elibrary.ru/item.asp?id=28319400
29. T.Yu.Azatyan, L.E.Asoyan, M.K.Marutyan, Helping parents manage early childhood behavior problems, ПЕДАГОГIКА I СУЧАСНI АСПЕКТИ ФIЗИЧНОГО ВИХОВАНН, Збiрник наукових працхь, Краматирськ, ДДМА, 2017, с. 469-474.
30. Марутян М.К., Проблемы применения информационных технологий и тифлотехнических средств в системе образования в армении, Сборник статей Международной научно-практической конференции, Саратов 2017, с.323-327, https://elibrary.ru/item.asp?id=30248797
31. Հոգեֆիզիկական զարգացման խանգարումներ ունեցող երեխաների մանկավարժական աջակցություն, ուսումնամեթոդական ձեռնարկ հեղինակ-կազմողներ՝ Թ. Յու. Ազատյան, Մ.Մարության և ուրիշ, Երևան ,2017, 92 էջ
32. Марутян М.К. Особенности зрительного восприятия у детей с кортикальными нарушениями зрения // Universum: Психология и образование : 2018. № 6(48), с.4-5. https://elibrary.ru/item.asp?id=35032122

Լեզուներ

Ռուսերեն, անգլերեն