ԽԱՉԱՏՈՒՐ ԱԲՈՎՅԱՆԻ ԱՆՎԱՆ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ՄԱՆԿԱՎԱՐԺԱԿԱՆ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ

«Եթե ապրենք Կոմիտասի պատգամներով, դա կլինի նրա երկրոդ գալուստը»
17.10.2019
«Եթե ապրենք Կոմիտասի պատգամներով, դա կլինի նրա երկրոդ գալուստը»

«Ձեր շնորհիվ է, որ Կոմիտասի փառահեղ մեղեդիները հնչում են հայ աշակերտների շուրթերից: Նա երազում էր դպրոցներ ստեղծելու մասին, որտեղ կդասավանդվի երգ-երաժշտություն առարկան,  հնչի մաքուր ու անաղարտ հայկական երգը: Այսօր Կոմիտասի երազանքն իրականություն է»,-նշեց ՀՊՄՀ-ի պրոֆեսոր Արկադի Շեկունցը՝ Մանկավարժական համալսարանում Կոմիտասի 150-ամյակին նվիրված աշխատաժողովի բացմանը:

Պրոֆեսոր Շեկունցի կարծիքով՝ Կոմիտասի ծննդյան առթիվ պետք է շնորհավորել միմյանց, քանի որ նրա հանճարն այսօր ճանաչելի է ամբողջ աշխարհում. նա իր ստեղծագործական, գիտահետազոտական վաստակով ու բարձր արվեստով ձեռք է բերել միջազգային ու համամարդկային ճանաչում:

Վարդապետի ծննդյան 150-ամյակին նվիրված ձեռնարկին մասնակցում էին հանրապետության դպրոցների երաժշտության ուսուցիչներ, բուհերի ներկայացուցիչներ, ուսանողներ: Իրենց ելույթներում ուսուցիչները ներկայացրին Կոմիտասի ստեղծագործությունների դասավանդման իրենց փորձը, դրա առանձնահատկությունները, դրանց դերը նոր սերնդի ենթագիտակցության մեջ: Ուսուցիչներն ներկայացրին նաև նրա մանկավարժական հայացքները, զուգահեռներ անցկացրին Կոմիտասի, Հովհաննես Թումանյանի և Մարտիրոս Սարյանի միջև ու անդրադարձան աշակերտների դաստիարակության գործընթացում Կոմիտասի ազդեցությանը:

Աշխատաժողովի կազմակերպիչներից Գայանե Թադևոսյանն իր խոսքում նշեց այն կարևոր նպատակների մասին, որոնք առիթ են հանդիսացել աշխատաժողովի կազմակերպման համար:

«Կոմիտասի գործը արդիական է միշտ և հատկապես այսօր, երբ ամենուր աղավաղվում է հայ երգը, զարդարվում արևելյան  ելևէջներով: Այդ լաբիրինթոսում Կոմիտասը առաջնորդ է, որը նրան կուղղի դեպի հայ անաղարտ երգն ու երաժշտությունը: Ուսուցչի դասավանդման ձևից է կախված, թե ինչքանով թեման կհետաքրքրի երեխային»,-նշեց միջոցառման կազմակերպիչներից Գայանե Թադևոսյանն ու հույս հայտնեց՝ ուսուցիչները կկիսվեն դասավանդման իրենց փորձով, աշակերտները կոգեշնչվեն Կոմիտասի ազգանվեր գործով, կդառնան նրա արժեքների կրողը և թույլ չեն տա ամենուր հնչող ցածրորակ երաժշտությունը ներկայացնել որպես հայկական:

Վերջինս խոսեց նաև Կոմիտասի՝ որպես մարդ-անհատի բարոյական կերպարով աշակերտների մոտ արժեհամակարգ ձևավորելու կարևորության մասին և շեշտադրեց, որ նա մարդասիրության, հանդուրժողականության, հայրենասիրության, համեստության և ազնվության վառ օրինակ է:

«Եթե մանուկը չի հասկնար ձեր դասավանդությունը, հանցանքը ձերն է, որովհետև չեք կրցած հասկնալ անոր հոգին, պետք է իջնել մինչև անոր հոգեկան աստիճանը և զայն առնելով ձեզի հետ բարձրանալ: Սխալ դաստիարակության արդյունքն է, որ շատերը, որոնք հանճարներ պիտի ըլլային, եղած են գողեր ...»-մեջբերեց Գայանե Թադևոսյանն ու հավելեց, որ նրա պատգամներն իրականացնողը հենց ուսուցիչն է, ում գործը կարևորում էր հենց ինքը Կոմիտասը:

Գեղարվեստական կրթության ֆակուլտետի պրոֆեսոր Յուրի Յուզբաշյանն իր զեկույցում անդրադարձավ Կոմիտասի մանկավարժական հայացքներին՝ վստահեցնելով, որ երաժշտությունը մարդու դաստիարակության լավագույն ձևերից մեկն է, ներդաշնակ զագացման կարևոր նախապայմաններից:

«Կոմիտաս հունարեն թարգմանությամբ նշանակում է մտահոգ, հոգատար. այդպիսին էր ուզում տեսնել նա նաև հայ ուսուցչին»,-նշեց պրոֆեսոր Յուզբաշյանն ու ներկայացնելով կոմիտասյան մանկավարժական հայացքներն ու սկզբունքներն՝ վստահեցրեց, որ դրանք այսօր էլ ունեն արդիական ու կարևոր նշանակություն:

Անդրադառնալով Կոմիտասի փիլիսոփայությանը՝ երգիչ Էդվարդ Դարբինյանը խոսեց այն իրողությունների մասին, որոնք հոգեբույժների համար այլ ենթադրությունների տեղիք են տվել,ինչպես նաև տարբեր հուշագրերի մեկանաբանություններ, դրանց չհամընկնումը իրականության հետ և այլն:

«Շատ հաճախ Կոմիտասի կյանքը ենթադրությունների վրա է հենված. փորձ է արվում ստեղծել խղճահարության վիճակ՝ ապացուցելու համար նրա խելագարվելու փաստը: Հարկ է նկատել, որ փաստերն աղավաղվում են՝ սկսած նրա մանկությունից: Կոմիտասի մահը եղել է իր ժողովրդի կողմից դարի դավադրություններից մեկը»,-նշեց Էդվարդ Դարբինյանն ու որպես Կոմիտասի՝ խելագարված չլինելու ապացույց հիշեցրեց նրա վերջին խոսքերը՝ սիրեցեք իրար, որպեսզի ապրեք:

Դիմելով ներկաներին՝ վերջինս կոչ արեց ապրել Կոմիտասի պատգամներով, ինչն էլ կլինի նրա երկրոդ գալուստը:

Նշենք, որ հոկտեմբերի 18-ին՝ ժամը 14:30-ին, Մանակավարժական համալսարանում կանցկացվի դպրոցական երգչախմբերի հանրապետական փառատոն, որն այս տարի նվիրված է Կոմիտասի ծննդյան  150-ամյակին: