Համալսարանի հնագույն ուսումնագիտական ստորաբաժանումներից մեկը հիմնադրվել է 1936 թվականին: Առաջին վարիչը եղել է պրոֆեսոր Հակոբ Զորյանը, այնուհետև նրան փոխարինել է պրոֆեսոր Համո Հարությունյանը: Տարբեր տարիներին ամբիոնը ղեկավարել են անվանի պատմաբան-գիտնականներ՝ Վարդգես Համազասպյան, Մորուս Հասրաթյան, Սուրեն Հակոբյան, Շմավոն Հարությունյան, Լևոն Շահինյան, Մհեր Կարապետյան, Աշոտ Փիլիպոսյան: Ներկայումս ամբիոնը ղեկավարում է Էդիկ Գևորգյանը:

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

Հիմնադրումից ի վեր ամբիոնում գիտամանկավարժական արդյունավետ գործունեություն են իրականացրել ականավոր գիտնականներ Աշոտ Հովհաննիսյանը, Մկրտիչ Ներսիսյանը, Վարդան Պարսամյանը, Սուրեն Երեմյանը, Կարո Ղաֆադարյանը, Արամայիս Մնացականյանը, Հայկազ Ժամկոչյանը, Թադևոս Հակոբյանը, Ստեփան Մելիք-Բախշյանը, Վալտեր Դիլոյանը, Հայկազ Պողոսյանը, Խաչատուր Մուշեղյանը, Գրիգոր Գրիգորյանը, Ալբերտ Խառատյանը, Աշոտ Մելքոնյանը, Ռաֆիկ Նահապետյանը և շատ ուրիշներ: Նրանցից շատերը բարձր պաշտոններ են զբաղեցրել պետական, գիտակրթական և կառավարման բնագավառներում:

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

Ամբիոնը լուրջ ներդրում ունի հայոց պատմության բոլոր ժամանակաշրջանների, հնագիտության, աղբյուրագիտության, վիմագրության, դրամագիտության, ազգագրության, պատմական աշխարհագրության, պատմագրության, մշակույթի, հայկական գաղթավայրերի, սփյուռքի պատմության, ցեղասպանագիտության տարբեր հիմնախնդիրների գիտական ուսումնասիրության գործում։

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

Հրատարակել են  մեծաքանակ մնայուն, բարձրարժեք գիտական աշխատություններ: Ամբիոնի դասախոսները նաև բուհական և դպրոցական բազմաթիվ դասագրքերի, ուսումնամեթոդական ձեռնարկների հեղինակ և համահեղինակ են: 

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

Ամբիոնը սերտորեն համագործակցում է ՀՀ ԳԱԱ պատմության, հնագիտության և ազգագրության, արևելագիտության ինստիտուտների, ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի հետ, ակտիվորեն մասնակցում հանրապետական և միջազգային գիտաժողովներին, անդամակցում գիտական աստիճաններ շնորհող մասնագիտական խորհուրդների աշխատանքներին:

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

Դասախոսներից շատերը դասախոսություններով հանդես են գալիս արտասահմանյան հեղինակավոր բուհերում /Հունգարիա, Իսպանիա, Լեհաստան, Անգլիա, Հունաստան, Ռուսաստանի Դաշնություն, Լիբանան և այլն/, մասնակցում միջազգային գիտակրթական ծրագրերի, ՀՀ-ում պետբյուջեից ֆինանսավորվող գիտական թեմաների մշակմանը:

—————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

Անուրանալի է ամբիոնի դերը հանրապետության և սփյուռքի պատմության ուսուցիչների, ինչպես նաև երիտասարդ գիտական կադրերի պատրաստման և վերապատրաստման գործում:

Ամբիոնը մրցունակ է և իր պատվավոր տեղն ունի հայ պատմագիտության դարբնոցում: